Een speen geeft veel kinderen troost en helpt bij het inslapen. Maar wanneer is het een goed moment om te stoppen en hoe pak je dat aan? Omdat deze vraag bij veel ouders speelt, verzamelde ik de ervaringen en tips van vele ouders. In deze blog lees je wat voor hen werkte én welke boekjes kunnen helpen bij het afscheid van de speen.
Wanneer stoppen met de speen?
Er bestaat niet één perfecte leeftijd waarop ieder kind zonder problemen afscheid neemt van de speen. Uit de ervaringen van ouders kwamen wel een aantal duidelijke momenten naar voren. Sommige kinderen stopten al tussen ongeveer vier maanden en anderhalf jaar. De grootste groep nam ergens tussen twee en drie jaar afscheid van de speen. Er waren ook kinderen die rond hun derde of vierde verjaardag stopten. Veel ouders vertelden dat vroeg stoppen relatief makkelijk ging, omdat de speen toen nog minder bewust onderdeel was van het dagelijkse leven. Bij oudere peuters en kleuters hielp het juist om het afscheid goed uit te leggen en er samen naartoe te leven.
Hoe kun je stoppen met de speen?
Uit alle gedeelde ervaringen kwamen verschillende manieren en tips naar voren. Kijk vooral welke aanpak het beste past bij jouw kind.
1. Stop in één keer
Je kunt ervoor kiezen om de speen op een afgesproken moment helemaal weg te laten. De eerste nachten kunnen wat onrustiger verlopen, maar vaak went een kind sneller dan vooraf gedacht. Uit de reacties bleek dat vooral de eerste één tot drie nachten lastig kunnen zijn. Je kind kan meer moeite hebben met inslapen, vaker wakker worden of behoefte hebben aan extra troost. Soms duurt het ongeveer een week of wat langer voordat de nieuwe situatie helemaal gewend is.
2. Geef de speen aan een baby
Laat je kind de speen in een doosje of envelop doen en aan een baby geven. Zo krijgt het afscheid een positieve betekenis: je kind is groter geworden en een klein baby’tje kan de speen nu goed gebruiken.Eventueel kan de baby later een kaartje, knuffeltje of klein cadeautje teruggeven als bedankje.
3. Schakel de spenenfee in
Laat de spenenfee, tandenfee of Sinterklaas de speen ophalen. Leg hem bijvoorbeeld ’s avonds in een schoentje of speciaal doosje en laat er de volgende ochtend een klein cadeautje voor in de plaats liggen. Zo maak je van het afscheid een bijzonder moment en krijgt je kind iets tastbaars terug dat troost kan bieden.
4. Kies samen een afscheidsdag
Kies een duidelijke datum en tel samen af. Je kunt de dagen afstrepen op een kalender, zodat je kind weet wanneer het afscheid gaat plaatsvinden. Op de gekozen dag kun je de speen samen inpakken, begraven, weggeven of aan een speciale slinger hangen. Het precieze ritueel maakt niet zoveel uit. Het belangrijkste is dat je kind vooraf weet wat er gaat gebeuren.
5. Bied een andere vorm van troost
Een speen helpt niet alleen door het zuigen, maar hoort vaak ook bij het gevoel van veiligheid tijdens het slapen. Voeg daarom alvast iets nieuws toe aan het slaapritueel. Introduceer deze nieuwe gewoonte bij voorkeur voordat de speen verdwijnt. Zo hoeft je kind niet op dezelfde avond afscheid te nemen én een volledig nieuw slaapritueel te leren.
Denk bijvoorbeeld aan:
- Een zelfgekozen slaapknuffel
- Een vast verhaaltje
- Een rustig liedje
- Extra knuffelen
- Een nachtlampje
- Een zacht muziekje of slaapgeluid
6. Beperk de speen eerst tot het slapen
Gebruikt je kind de speen ook overdag? Dan kun je het gebruik eerst beperken tot slaapmomenten. Bewaar de speen overdag op een vaste plek en leg rustig uit dat hij alleen bedoeld is voor het slapen. Zodra dat goed gaat, kun je toewerken naar volledig stoppen.
7. Laat de speen ‘verdwijnen’
Soms kan een vergeten of kwijtgeraakte speen een natuurlijk moment zijn om door te zetten. Bijvoorbeeld tijdens een vakantie, logeerpartij of wanneer de laatste speen ineens niet meer te vinden is. Dit kan goed werken voor een kind dat niet veel behoefte heeft aan een uitgebreid afscheid. Heeft je kind juist veel houvast nodig? Dan kan vooraf uitleggen en aftellen prettiger zijn.
8. Lees samen een boekje
Een boekje maakt het onderwerp herkenbaar en helpt je kind begrijpen wat er gaat gebeuren. Lees het verhaal meerdere keren en praat samen over hoe het personage afscheid neemt van de speen.
Een gaatje in de speen maken: wel of niet doen?
Een methode die regelmatig wordt genoemd, is een gaatje in de speen maken of er steeds een stukje vanaf knippen. Daardoor verandert het zuiggevoel en kan een kind zijn interesse verliezen.Toch wordt deze methode uit veiligheidsoverwegingen afgeraden. Een beschadigde speen kan verder inscheuren of er kunnen stukjes losraken. Controleer een speen daarom regelmatig en gooi hem weg zodra je barstjes, scheurtjes of andere beschadigingen ziet.
Fijne boekjes over stoppen met de speen
Samen lezen kan je kind helpen om het afscheid beter te begrijpen. In deze boekjes staat stoppen met de speen centraal.
- Bobbi – Dag, speentje!: meest genoemde boekje.
- Het Stoppen met Foppen Boek: meest uitgebreide stappenplan.
- Ebbie zonder speen: geschikt voor dreumesen en jonge peuters.
Wat is de beste manier om te stoppen met de speen?
Er is niet één methode die bij ieder kind werkt. Wel komen een paar elementen steeds terug: bereid je kind voor, kies een duidelijk moment, bied extra troost en blijf daarna consequent. Bij jongere kinderen kan in één keer stoppen soms verrassend makkelijk gaan. Bij oudere peuters en kleuters helpt het vaak om hen actief bij het afscheid te betrekken. Laat je kind bijvoorbeeld een knuffel uitkiezen, de speen zelf inpakken of de dagen afstrepen op een kalender. En misschien wel de meest geruststellende conclusie uit alle gedeelde ervaringen: veel ouders zagen er vooraf enorm tegenop, terwijl het uiteindelijk na een paar moeilijke nachten al veel beter ging.
Heb jij het stoppen met de speen al achter de rug? Deel vooral wat bij jullie werkte, zodat andere ouders iets aan jouw ervaring kunnen hebben.
* Deze blog bevat affiliate links. Dat betekent dat wij een kleine commissie kunnen ontvangen wanneer je iets aanschaft via een link in deze blog, zonder extra kosten voor jou. 🤍
Reactie plaatsen
Reacties